Hướng đến Euro 2016 : nhìn lại France 1960

Tổng quan

Euro 1960 là giải vô địch bóng đá châu Âu đầu tiên được UEFA tổ chức (Euro 2016 là lần thứ 15 giải đấu này được tổ chức). Vòng chung kết của giải đấu được tổ chức tại Pháp và Liên Xô là đội lên ngôi vô địch sau khi đánh bại Nam Tư 2-1 trong trận chung kết tại Paris sau 2 hiệp phụ.

ĐT Liên Xô, ĐT Nga, Euro 2016, VCK Euro 2016, Euro, VCK Euro, Euro 1960, VCK Euro 1960

Ý tưởng tổ chức giải vô địch châu Âu được đưa ra lần đầu tiên vào năm 1927 bởi cố chủ tịch Liên đoàn bóng đá Pháp, Henri Delaunay, nhưng phải đến năm 1958 giải mới được tổ chức – ba năm sau khi ông qua đời. Để tưởng nhớ Henri Delaunay, Liên đoàn bóng đá châu Âu đã lấy tên ông đặt cho chiếc Cup vô địch.

Vòng loại Euro 1960 và những sự vắng mặt đáng tiếc

Giải đấu được tổ chức theo hình thức loại trực tiếp với 17 đội tham dự. Nhiều đội bóng mạnh thời đó như Anh, Tây Đức, Italy, Scotland, Hà Lan, Bỉ đã từ chối tham dự. Vòng loại Euro 1960 được tổ chức theo thể thức lượt đi và về theo thể thức sân nhà-sân khách. Vòng loại bao gồm một vòng sơ loại, một vòng 16 đội và tứ kết. Bốn đội chiến thắng tứ kết sẽ được quyền tham dự vòng chung kết. Một trong bốn quốc gia giành quyền vào vòng chung kết sẽ được chọn để tổ chức giải đấu.

Trong số 17 đội tham dự vòng loại Euro, hai đội bóng Tiệp Khắc và Cộng hoà Ireland được chọn đá vòng sơ loại. Đội chiến thắng trong vòng sơ loại sẽ được quyền tham dự vào vòng 16 đội với 15 đội bóng còn lại.

Trận đấu vòng loại Euro đầu tiên diễn ra vào ngày 28/09/1958 giữa Liên Xô và Hungary. Bàn thắng đầu tiên của giải đấu được ghi bởi Anatoli Ilyin vào phút thứ 4 của trận đấu. Vào ngày 03/12/1958, Hy Lạp trở thành đội bóng đầu tiên bị loại khỏi Euro (do trận lượt về này đã sớm).  Tại vòng tứ kết, Tây Ban Nha của nhà độc tài Francisco Franco từ chối tới Liên Xô, những người ủng hộ chính của nền Đệ nhị Cộng hòa trong cuộc nội chiến ở xứ sở bò tót, và rút lui khỏi giải đấu. Bốn đội bóng giành quyền tham gia vòng chung kết gồm có ba quốc gia thuộc khối xã hội chủ nghĩa bao gồm Liên Xô, Nam Tư, Tiệp Khắc cùng với đội chủ nhà Pháp.

Diễn biến vòng chung kết Euro 1960: Sự thống trị của khối xã hội chủ nghĩa

Logo của kỳ Euro 1960

Vòng chung kết Euro diễn ra theo thể thức loại trực tiếp gồm hai trận bán kết, một trận tranh hạng ba và trận chung kết.

Trong trận bán kết đầu tiên diễn ra vào ngày 06/07/1960, đội tuyển Pháp có một trận đấu khó khăn trước đối thủ nặng ký Nam Tư. Đội tuyển Nam Tư vươn lên dẫn trước với bàn thắng của Galíc ở phút thứ 11 trước khi Vincent gỡ hoà cho tuyển Pháp. Đội bóng Tây Âu nhanh chóng vươn lên dẫn trước với ba bàn thắng với cú đúp của Heutte ở phút 43 và 62 và một bàn thắng của Wisnieski ở phút thứ 53.

Tuy nhiên, bàn rút ngắn tỷ số ở phút 55 của Zanetic và ba bang thắng ở những phút 70 của Knez và cú đúp của Jerkovic đã chính thức đưa Nam Tư vào trận chung kết với người đàn anh Liên Xô, đội bóng đã dễ dàng vượt qua Tiệp Khắc với ba bàn thắng sau 90 phút thi đấu. Tại trận tranh giải ba, đội tuyển Pháp bị Tiệp Khắc đánh bại với hai bàn thắng của Bubnik và Pavlovic ở những phút 58 và 88.

Vào ngày 10/07/1960, tại sân vận động Công viên của các Hoàng tử, Liên Xô có trận đấu khó khăn trước các cầu thủ Nam Tư. Đội tuyển Nam Tư vươn lên dẫn trước nhờ bàn thắng của Galíc ở những phút cuối hiệp một. Liên Xô ngay lập tức đã có bàn thắng gỡ hoà chỉ bốn phút sau khi hiệp hai bắt đầu và kết quả này được giữ nguyên sau 90 phút thi đấu, buộc hai đội bóng phải bước vào hai hiệp phụ.

Ponedelnik đã ghi bàn thắng quyết định của trận đấu ở phút 113 và giúp đội tuyển Liên Xô lên trở thành nhà vô địch châu Âu đầu tiên trong lịch sử. Đây là chức vô địch đầu tiên và duy nhất của Liên Xô trong bất cứ một giải đấu lớn nào.

Chân dung nhà vô địch Euro 1960: ĐT Liên Xô

ĐT Liên Xô, ĐT Nga, Euro 2016, VCK Euro 2016, Euro, VCK Euro, Euro 1960, VCK Euro 1960

Viktor Ponedelnik, thứ hai từ phải sang cùng các cầu thủ Liên Xô ở World Cup 1966.

Những con người giúp Liên Xô đoạt chức vô địch Euro đầu tiên thuộc về thế hệ vàng của bóng đá Xô Viết. Đội tuyển vô địch được dẫn dắt bởi huấn luyện viên Gavril Kachalin, đội trưởng Igor Netto và thủ môn huyền thoại “nhện đen” Lev Yashin, thủ môn duy nhất đạt được giả quả bóng vàng châu Âu vào năm 1963.

Có tổng cộng năm cầu thủ ghi được hai bàn thắng, số bàn thắng nhiều nhất ghi được trong vòng chung kết Euro 1960. Năm cái tên đó là Valentin Ivanov, Viktor Ponedelnik của Liên Xô, Milan Galic, Drazan Jerkovic của Nam Tư và Francois Heutte của đội chủ nhà Pháp.

Đội hình tiêu biểu của Euro 1960 gồm 11 cầu thủ

Thủ môn Hậu vệ Tiền vệ Tiền đạo
Lev Yashin

(Liên Xô)

Vladimir Durković (Nam Tư) Igor Netto

(Liên Xô)

Slava Metreveli (Liên Xô)
Ladislav Novák (Tiệp Khắc) Valentin Ivanov (Liên Xô) Viktor Ponedielnik (Liên Xô)
Josef Masopust (Tiệp Khắc) Milan Galić

(Nam Tư)

Bora Kostić

(Nam Tư)

Dragoslav Šekularac

(Nam Tư)

Lịch thi đấu Euro 2016 sẽ được cập nhật liên tục để quý khán giả tiện theo dõi.